Door: Saïd Mallali
Mijn persoonlijke handleiding
Mijn persoonlijke handleiding begon als iets praktisch. Een manier om uit te leggen hoe mijn brein werkt sinds mijn hersenletsel. Wat energie kost. Wat verwarrend is. Waarom ik soms “veel goed” zeg in plaats van “goed”. Geen klachtenlijst en geen excuus. Gewoon uitleg.
Gaandeweg merkte ik dat die handleiding meer werd dan alleen een manier om iets toe te lichten. Het werd mijn manier om mee te doen.
Meedoen betekent voor mij niet meer wat het vroeger betekende. Vroeger was meedoen alles geven. Altijd doorgaan. Niet nadenken over energie of herstel. Grenzen waren iets waar je doorheen moest, geen iets om serieus te nemen.
Nu kijk ik daar anders naar.
Met niet aangeboren hersenletsel leer je dat grenzen geen obstakels zijn maar een vangrails. Ze zorgen ervoor dat je niet opnieuw uit de bocht vliegt. Tegelijk ontdek ik mijn grenzen nog regelmatig te laat. Dat hoort er ook bij. Mijn energie is niet elke dag hetzelfde. Wat vandaag lukt kan morgen te veel zijn. Dat is geen zwakte maar de realiteit.
Meedoen op mijn manier
Meedoen op mijn manier betekent keuzes maken.
- Ik kies soms voor één uur in plaats van een hele avond.
- Ik kies voor een spraakbericht in plaats van een telefoongesprek.
- Ik kies voor één afspraak per dag.
- Ik kies voor rust na inspanning, ook als dat voor anderen overdreven lijkt.
In theorie klinkt dat logisch. In de praktijk doe ik het nog te weinig. Er zit blijkbaar een verschil tussen weten wat verstandig is en het ook echt doen! Door dit soort blogs te schrijven leer ik daar zelf ook in. Als ik het opschrijf lijkt het bijna simpel. Terwijl het in het moment toch anders voelt. Stap voor stap merk ik dat ik het meer begin toe te passen. Niet perfect, maar wel bewuster.
Het blijft lastig om toe te geven aan mijn letsel. Lange tijd heb ik gedacht dat het wel weer over zou gaan. Gewoon wachten en doorgaan. Wacht maar, dit komt goed. Ik heb uiteindelijk best lang kunnen wachten.
Acceptatie is geen moment maar een proces. Je wordt steeds realistischer over wat kan en wat niet. Niet omdat je opgeeft, maar omdat je beter leert luisteren naar je lichaam en je hoofd.
In mijn persoonlijke handleiding staat niet alleen wat moeilijk is. Er staat ook hoe je met mij kunt meebewegen. Dat stilte niet betekent dat ik geen interesse heb. Dat eerder weggaan niet betekent dat ik het niet gezellig vind. Dat plannen voor mij belangrijker is geworden dan spontaniteit.
Grenzen aangeven
Grenzen aangeven zonder schuldgevoel blijft een leerproces. Vroeger voelde het als falen als ik moest afzeggen of eerder naar huis ging. Nu zie ik het als investeren in morgen. Als ik mijn grens bewaak, kan ik de volgende dag weer aanwezig zijn als vader, partner of vriend. Ga ik eroverheen, dan betaal ik de prijs later.
Mijn grenzen zijn de afgelopen jaren wel veranderd. In het begin was bijna alles te veel. Prikkels, gesprekken, geluid. Nu kan ik meer. Dat is vooruitgang. Tegelijk zijn er grenzen die blijven. Dat accepteer ik. Niet omdat ik minder wil, maar omdat ik realistisch ben geworden.
Ik deel mijn handleiding niet actief met iedereen om mij heen. Ik gebruik hem vooral zelf. Om beter te begrijpen hoe ik mijn energie verdeel en waar mijn grens ligt. Als iemand er behoefte aan heeft kan ik het natuurlijk uitleggen of delen. Maar het belangrijkste is dat ik zelf leer hoe ik ermee omga.
Hoe duidelijker ik ben naar mezelf, hoe minder ik hoef te compenseren. Ik hoef niet te doen alsof alles nog hetzelfde is. Ik mag meedoen binnen mijn mogelijkheden.
Meedoen op mijn manier betekent niet dat ik minder betrokken ben. Het betekent dat ik bewuster kies waar ik mijn energie voor inzet. Dat ik ruimte laat voor herstel zodat ik niet alleen vandaag aanwezig ben, maar ook morgen.
Ik kan niet meer alles.
Ik wil ook niet meer alles.
Wat ik wel wil is blijven meedoen. Echt aanwezig zijn, binnen mijn grenzen.
En zolang ik die grenzen serieus neem, blijkt er meer mogelijk dan ik ooit had gedacht.
Meedoen is niet alles kunnen.
Het is weten waar je grens ligt en daarbinnen voluit aanwezig zijn.
Durf jij je grenzen al duidelijk aan te geven aan mensen om je heen?