Hoe vind je nieuwe dromen na hersenletsel?

Door: Kesty van Ree.

Leven met NAH verandert vaak alles. Dat weten wij als geen ander natuurlijk.

Werk, energie, sociale contacten en toekomstplannen kunnen onder druk komen te staan. Veel mensen vragen zich af:

“Hoe geef ik mijn leven opnieuw betekenis na hersenletsel“?

Wat past nu bij je?

Nieuwe dromen vinden na NAH gaat niet over ‘positief blijven’. Het gaat over aanpassen, rouwen en opnieuw ontdekken wat wél past bij jouw mogelijkheden. Nieuwe dromen ontstaan niet zolang je nog vastzit in wat was, voor je NAH.

Hieronder deel ik tips die je hopelijk een beetje op weg helpen naar jouw nieuwe droom!

1. Rouw en verwerking na NAH

Omgaan met NAH begint vaak met verlies.

Misschien ben je één of meerdere opvolgende mogelijkheden kwijtgeraakt:

• Je werk of carrière

• Je zelfstandigheid

• Je oude energieniveau

• Je sociale leven

Rouw na hersenletsel is normaal, het is geen zwakte. Pas wanneer er ruimte komt voor dat verdriet, ontstaat er ruimte voor nieuwe perspectieven. Dat verdriet mag er zijn. Het is zelfs nodig.

Rouw en verlies kan een heel lastig thema zijn. Later in dit jaar gaan we hier bij Platform NAH nog verder op in tijdens een Insta Live sessie, samen met een rouw-en verliescoach.

2. Wat is nog wel mogelijk met NAH?

NAH verandert veel. Maar niet alles.

Vraag jezelf eens af:

• Welke kwaliteiten heb ik nog steeds?

• Wat geeft mij ondanks alles een gevoel van voldoening?

• Wat vind ik belangrijk in mijn leven?

Misschien werkte je vroeger fulltime, maar kun je nu in kleinere stappen iets betekenen. Misschien was je sociaal heel actief, maar kies je nu voor diepere één-op-één contacten.

Leven met NAH vraagt aanpassing, geen opgave van je identiteit.

De vorm verandert wellicht. De kern blijft vaak. Veel van de eigenschappen, dingen die je leuk vond of dingen die je goed kon, zijn er nog steeds. Je moet ze alleen opnieuw weer ‘vinden’.

3. Nieuwe dromen na hersenletsel beginnen bij waarden

Veel mensen denken bij dromen aan grote doelen.

Vroeger dacht je misschien in doelen als:

• Carrière maken

• Promotie

• Groter huis

• Veel sociale activiteiten

Met NAH werkt dat vaak niet meer. Na hersenletsel is het meer helpend om te denken in waarden.

Wat vind jij belangrijk?

• Verbinding

• Rust

• Creativiteit

• Zingeving

• Betekenisvol zijn

Als verbinding belangrijk is, kan dat nu betekenen:

• Eén vast koffiemoment per twee weken
• Iemand regelmatig bellen
• Actief zijn in een lotgenotengroep

Dat is óók een droom. Alleen in een andere vorm.

Wanneer je weet wat jouw waarden zijn, kun je daar een passende droom aan koppelen. Niet groter. Maar realistischer. We schreven al eerder een aparte blog over het belang van leven volgens persoonlijke waarden. Ook Michelle schreef hier vorige week over.

4. Maak je dromen kleiner en haalbaar

Een belangrijke stap in omgaan met NAH is het verkleinen van je doelen.

Niet:

“Ik wil weer fulltime werken.”

Maar:

“Ik wil me weer nuttig voelen.”

Dat kan betekenen:

• 2 uur per week opbouw

• Vrijwilligerswerk in kleine vorm

• Een online cursus in eigen tempo

• Creatief bezig zijn vanuit huis

Kleine stappen zijn essentieel bij leven met NAH. Ze helpen terugval en overprikkeling te voorkomen.

Klein is niet minder. Klein is duurzaam.

5. Zie het als een experiment

Nieuwe dromen hoeven niet meteen ‘voor altijd’ te zijn.

Probeer iets vier weken en stel jezelf daarna de vragen:

• Wat gaf mij energie?
• Wat kostte te veel energie?
• Wat wil ik aanpassen?

Aanpassen is geen falen. Het is leren omgaan met je nieuwe grenzen.

6. Herdefinieer succes

Na hersenletsel ziet succes er anders uit.

Succes kan zijn:

• Op tijd stoppen
• Een week stabiel blijven zonder overbelasting
• Niet over je grens gaan
• Hulp durven vragen

Dat is groei. Ook al ziet niemand het van buiten. Omgaan met NAH betekent dat je je eigen maatstaf mag bepalen.

7. Betekenis vinden in een nieuw tempo

De toekomst na NAH ziet er misschien anders uit dan je ooit dacht.

Misschien rustiger. Misschien kleiner. Maar niet minder waardevol.

Niet sneller. Niet groter. Maar passender.

Je bent niet meer wie je was. Maar je bent ook niet alleen ‘iemand met NAH’.

Je bent iemand die:

• Leert aanpassen
• Nieuwe grenzen ontdekt
• Langzamer leeft
• Dieper voelt

Nieuwe dromen ontstaan wanneer je jezelf opnieuw leert kennen binnen je mogelijkheden.

Geef het tijd.

Hoe is dit voor mij?

Het ontdekken van wie jij nu met NAH bent, is een proces. En dat proces kost tijd, weet ik uit ervaring. Ik leef inmiddels ruim 10 jaar met NAH en in die jaren is er veel veranderd. Als ik deze stappen op een rijtje zie, denk ik dat ik stap 1 vrij snel een plekje heb kunnen geven. En dat komt mede doordat ik vrijwel gelijk iets heb gevonden waar ik mijn ei in kwijt kon. Wat ik leuk vond om te doen op die momenten dat ik energie had en wat heel dicht lag bij het werk dat ik deed voor ik NAH opliep. Dus het voelde voor mij in dat opzicht niet als verlies van werk. Natuurlijk heb ook ik verlies ervaren op andere terreinen, maar mede door mijn karakter, ben ik altijd blijven focussen op dat wat ik wel kon.

Het denken in waarden is ook voor mij nog wel een uitdaging. En ook wisselend per periode. Dus weet dat dat niet in 1 keer goed gaat en flexibel kan zijn. Dromen kleiner maken ging bij mij eigenlijk een soort vanzelf. Door het focussen op dat wat ik wel kan, passen mijn dromen zich daar aan aan. Maar ook hiervoor geldt, het is een proces en heeft tijd nodig. Dat is denk ik hetgeen voor mij centraal staat hierin. Verwacht geen wonderen morgen of overmorgen, maar neem de tijd om uit te zoeken wat nu bij je past. En ook in je leven met NAH, groei je, dus hou een open vizier en blijf altijd positief. Dromen zijn geen bedrog en kunnen echt uitkomen, ook voor jou!

Kleine oefening: jouw nieuwe begin

Om alvast een kleine start te maken hiermee, heb ik een kleine oefening voor je.

Maak deze zinnen af:

• Wat ik het meest mis sinds mijn NAH is: ______

• Wat voor mij nog steeds belangrijk is: ______

• Wat ik wél kan in mijn leven met NAH is: ______

• Een kleine stap richting mijn toekomst is: ______

Misschien zit in deze antwoorden al een begin van een nieuwe droom verstopt?

Bij Platform NAH geloven we niet in grote sprongen.

We geloven in kleine stappen.

En in dromen die passen bij het leven dat je nu hebt.

Wil je hier verder mee aan de slag, gebruik dan onze werkpagina hiervoor.